Pšašajuca partikla

Z Wikipedije
Zur Navigation springen Zur Suche springen

Pšašajuce partikle su njedekliněrujobne resp. njekonjugěrujobne słowa, kótarež pšašanje zachopinaju abo kóńce abo stoje znutśika pšašanja, ale sam njejsu žedne pšašajuce pronomeny. W nimšćinje eksistěruju jano w někotarych narěcach.

Pśikłady za nimske narěcy:

  • Korutanski: A wer kummtn heit?; A du håst ka Geld? (glědaj, až felujo inwersija pśi zwěsćacych pšašanjach)
  • Górnoawstrišćina: Wås tuast dånn , wånn i amål stiràb? (Co cyniš, jolic ty by raz zemrěł; ze srjejźnowusokonimskego , glědaj poziciju partikla)

W nimskej wobchadnej rěcy se wótergi "ob" ako pšašajuca partikla wužywa:

  • Ob du mir mal hilfst? : Raz mě pomagaš?

Pśikłady w drugich rěcach:

  • Litawski: Ar esi ten buvęs? (Sy tam był?)
  • Pólski: Czy tam byłeś? (Sy tam był?)
  • Česki (we wusokem stilu, zestarjony): Jestlipak jsi tam byl? (Sy tam był?)
  • Chorwatski: Hoćeš li danas doći? (Pśiźoš źinsa?)
  • Serbiski: Da li ćeš danas doći? (Pśiźoš źinsa?)
  • Słowjeński: A(li) boš prišel? (Pśiźoš?)
  • Rusojski: Был ли ты когда-нибудь в Германии? (Byl li ty kogda-nibud' w Germanii?) (Něźi raz sy w Nimskej był?)
  • Irski: An dtiocfaidh tú inniú? (Pśiźoš?)
  • Gotiski: Gaulaubjast? (Wěriśo?; k inf. glaubjan)
  • Łatyński: Dicisne linguam latinam? (Powědaš łatyńšćinu?)
  • Turkojski: Orada ydın? (Sy tam był?)
  • Japański: 何時です Nan-ji desu ka? (Wjelich jo?)
  • Wusokochinski: 你喜欢我? (Pinyin Nǐ xǐhuān wǒ ma?, Maš mě rad?)
  • Bibliskohebrejski HaEphraimi atta? (Sy Efraimit?), tak mjenjowany "He interrogativum".
  • Esperanto: Ĉu vi havas tempon? (Maš cas?)
  • Lojban: .i xu do se bangu la lojban (Powědaš Lojban?)
  • Starogrichiski: Ἆρα εἶ Ἀρχίλοχος; (Sy Archilochos?)
  • Arabski: هَل

W někotarych rěcach wužywanje pšašajucych partiklow jo notne, na pś. w Turkojšćinje, kótaraž daniž intonaciske pšašanja daniž inwersiju (wuměnjenje subjekta a predikata za wutwórjenje pšašanja) njeznajo.