Słodka wišnja

Z Wikipedije
Źi na bok: Nawigacija, Pytaś
Słodka wišnja
Süßkirsche Prunus avium.jpg
Kwiśeca słodka wišnja (Prunus avium)
systematika
Domena Eukaryoty
Swět Rostlinstwo
  Rosidy
Eurosidy I
pórěd: (Rosales)
swójźba: Rožowe rostliny (Rosaceae)
pódswójźba: (Spiraeoideae)
tribus: (Amygdaleae)
rod: (Prunus)
družyna: Słodka wišnja[1]
wědomnostne mě
Prunus avium
(L.) L.
Wobźěłaś
p  d  w
Information icon.svg

Słodka wišnja[1] (Prunus avium) jo bom ze swójźby rožowych rostlinow (Rosaceae). Dalšnej serbskej mjeni stej wišnina[2], wišnjowy bom[2].

Płodaj

Wopśimjejo slědujuce póddružyny:

Wopis[wobźěłaś]

Słodka wišnja jo bom, kótaryž dośěgnjo wusokosć wót 2 až do 25 m. Jeje rosćeńska forma wariěrujo pó pódłožku, sorśe a wobrězku.

Krona jo šyroko jajojta až kulojta.

Škóra jo prěki purlata a cewjernobruna až carna. Z ranjonych zdonkow gumijowa žywica wustupujo, kótaraž rana zasej zawěraju.

Gałuzy rosćo na kósu rowno.

Łopjena[wobźěłaś]

Łopjena su śańke, jajojte až eliptiske, špicne, zubate abo gropnje rězane a dośěgnu dłujkosć wót 5 až do 15 cm. Jich wogonki maju prědku załzy a dośěgnu dłujkosć wót až do 5 cm. Wóni su na dolnem boku kósmate. Nazymske barwjenje jo žołto-oranžowe až cerwjene.

Kwiśonki[wobźěłaś]

Kwiśo wót apryla až do maja. Běłe kwiśonki se pśed łopjenami jawje a stoje pó dwěma až pó šesćoch we wokołkojtych promjenjach a dośěgnu wjelikosć wót něźi 3 cm. Jich wogonk dośěgnjo dłujkosć wót až do 5 cm. Kronowe łopjeńka dośěgnu dłujkosć wót 10 až do 15 cm. Proškowe łopjeńka su dwaźasća.

Rostlina njaso pupkowe spjerchliny na spódku kwiśonkowych wogonkow.

Płody[wobźěłaś]

Twardopackaty płod dośěgnjo wjelikosć wót 2,5 cm a jo kulowaty až wutšobojty, cerwjeny až carny, njepśimrozowany a wopśimjejo gładku packu. Jich wogonki dośěgnu dłujkosć wót 2 až do 5 cm. Wóni wót junija zdrjaju. Pśi źiwje rosćecych bomach su słodke abo pitśku górke, ale nic kisałe.

Wóni njedozdrjaju. Togodla se muse dopołnje zdrjałe šćipaś.

Jich derje słoźece płodowe měso wopśimjejo dosć cukora, mineralne maśizny a witaminy.

Stojnišćo[wobźěłaś]

Rosćo źiwje w lěsach, na lěsnych kšomach, w žywych płotach. Ma lubjej słyńcne stojnišćo a rosćo nejlěpjej na dłumokosegacych, pitśku włožnych a wutkatych zemjach.

Rozšyrjenje[wobźěłaś]

Rostlina je pśedewšym w srjejźnej a pódpołdnjowej Europje rozšyrjona.

Pódobna družyna[wobźěłaś]

Rostlina jo družynje Kisała wišnja (Prunus cerasus) pódobna, kótaraž jo kerk abo bom z wusokosću wót 10 m. Jeje płody su kisałe. Kwiśonkowe wogonki dośěgnu dłujkosć wót 2 až do 4 cm a njasu na spódku pupkowe spjerchliny a 1-2 listowej łopjeni. Kronowe łopjeńka su pśisamem kruhojte.

Rosćo w swětłych lěsach, žywych płotach a se cesto sajźaju.

Glědaj teke[wobźěłaś]

Nožki[wobźěłaś]

  1. 1,0 1,1 W internetowem słowniku: Süßkirsche
  2. 2,0 2,1 Petrick, W. et al.: Flora des Spreewaldes. Natur und Text, Rangsdorf 2011, ISBN 978-3-942062-00-8, b. 429.

Žrědła[wobźěłaś]