Kšejcerwjeny janowy krick

Kšejcerwjeny janowy krick

Kšejcerwjeny janowy krick (Ribes sanguineum)
systematika
Domena	Eukaryoty
Swět	Rostlinstwo
	Eudikotyledony Jědrowe eudikotyledony
pórěd:	(Saxifragales)
swójźba:	Hendryškowe rostliny (Grossulariaceae)
rod:	Janowy krick (Ribes)
družyna:	Kšejcerwjeny janowy krick
wědomnostne mě
Ribes sanguineum
Pursh

Kšejcerwjeny janowy krick (Ribes sanguineum) jo kerk ze swójźby hendryškowych rostlinow (Grossulariaceae).

Kšejcerwjeny janowy krick

Łopjena a kwiśonkowe pupki

Kwiśecy kerk kšejcerwjenego janowego kricka

Wopisanje

Kšejcerwjeny janowy krick rosćo ako 1 až 4 metry wusoki list chytajucy, měko roznogaty, w lěśe zeleny kerk. Njenjaso śernje.

Škóra jo šerobruna až cerwjenobruna. Młode wurostki su załzojśe kósmate.

Łopjena

Měnjate łopjena maju owalnu wobcerbu, su tśilapate až pěślapate , na bazy wutšobojte, na górnem boku pitśku zmaršćone, na dolnem boku gusto šerofilcojte a něźi rowno tak šyroke kaž dłujke (, 5-10 cm). Fryšne łopjenowe zazelenjenje w nalěśu wónja žywicowje.

Kwiśonki

Dwójorodnikojske, nadpadne kwiśonki su mócnje rožojte a se pokaza w samskim casu z łopjenami w aprylu až do maja. Wóni stoje pó 5 až 30 w 3−7 cm dłujkich, rownych abo pśewisujucych kulojtych granach. Jadnotliwe kwiśonki su 5 až 10 mm wjelike a maju pěś mócnje cerwjene až pinkojte kronowe łopjeńka. Kwiśonkowe wogonki su załzojte.

Płody

Płody su śamnopurpurne, módrje pśimrozowane jagody, kótarež w junija až do juliju zdrjaju. Jagody su něźi 1 cm wjelike; wóni su jědne, maju pak małko aromy.

Stojnišćo

Rosćo w bogatych na krě górskich listowych lěsach a na wótkłonach.

Rozšyrjenje

Kšejcerwjeny janowy krick póchada ze pódwjacora Pódpołnocneje Ameriki a wustupujo tam wót Britiskeje Kolumbiskeje až do Pódpołnocneje Kaliforniskeje.

Systematika

W družynje bu slědujucej warjetetnosći (pó źělach teke ako póddružynje wobglědowanej) rozeznawanej:

• Ribes sanguineum var. glutinosum (Benth.) Loudon
• Ribes sanguineum var. sanguineum

Chromozomowa licba jo 2n=16.

Wužywanje

Dla jaskrawje cerwjenego kwiśonkow bu kšejcerwjeny janowy krick wót lěta 1826 cesto ako pyšny kerk w zagroźe sajźona.

Žrědła

• Botanica, Bäume und Sträucher, Über 2000 Pflanzenporträts, ISBN 978-3-8331-4467-7, bok 776 (nim.)
• Bruno P. Kremer: Steinbachs Naturführer Bäume & Sträucher, ISBN 978-3-8001-5934-5, bok 276 (nim.)
• Steinbachs Großer Pflanzenführer, ISBN 978-3-8001-7567-3, bok 298 (nim.)

Eksterne wótkaze

• Zapisk při GRIN - Taxonomy for Plants. (eng.)