Bruny mjadwjeź

Z Wikipedije
Źi na bok: Nawigacija, Pytaś
Bruny mjadwjeź
Ours des pyrenees aspe 2002.jpg
Bruny mjadwjeź (Ursus arctos)
systematika
Domena Eukaryoty
bźez ranga Opisthokonta
Swět Zwěrina
pórěd: Rubjažne zwěrjeta (Carnivora)
swójźba: Mjadwjeźe (Ursidae)
rod: (Ursus)
družyna Bruny mjadwjeź
wědomnostne mě
Ursus arctos
Linnaeus (1758)
Kórta
Ursus arctos distribution.png
Rozšyrjenje brunego mjadwjeźa
Wobźěłaś
p  d  w
Information icon.svg

Bruny mjadwjeź (Ursus arctos) jo družyna mjadwjeźow (Ursidae), kótaryž wažy wót 105 do až do 780 kg.

Wopis[wobźěłaś]

Bruny mjadwjeź dośěgnjo w pódzajtšu wětšy wjelikosć ako w pódwjacorje. Jogo wjelikosć a waga wót póddružyny wótwisujo.

Rozšyrjenje a póddružyny[wobźěłaś]

Družyna we wšakich póddružynach w źělach Eurazije a pódpołnocneje Ameriki wustupujo, pśi comž we pódzajtšnej a krotkozajtšnej Europje, w Skandinawiskej, na Pyrenejach a krotkowjacornej Špańskej wustupujo. Wón jo był prěnjotnje w cełej pódpołnocnej Americe, Europje a Aziji domacny.

  • U. a. arctos (nimski Europäische Braunbär) jo był něga teke w srjejźnej Europje domacny, ale něnto jano w pódpołnocnej Skandinawiskej, pódzajtšnej Europje, w Pyrenejach a Karpatach wustupujo. Wón dośěgnjo dłujkosć wót 1,70 až do 2,50 m a wagu wót 105 až do 400 kg. To jo nejmjeńša póddružyna.
  • U. a. beringianus (nimski Kamtschatkabär) jo śamnobruny a žywy w Kamčatce a dłujkozajtšnej Aziji.
  • U. a. californicus
  • U. a. gyas
  • U. a. horribilis (nimski Grizzlybär) jo blěźe brunožołty až slobrošery abo samo pśisamem carny. Wón jo w górach Montany domacny, ale pak jo był teke w pódwjacornej Americe domacny. Wón dośěgnjo dłujkosć wót až do 2,3 m. Jogo waga móžo wěcej ako 350 kg dośěgnuś.
  • U. a. isabellinus
  • U. a. jeniseensis
  • U. a. lasiotus
  • U. a. meridionalis
  • U. a. middendorffi (nimski Kodiakbär, Alaskabär) jo zwětšego swětłobruny a nejwětšy mjadwjeź na swěśe. Wón dośěgnjo dłujkosć wót až do 3 m, wusokosć ramjenjow wót 1,20 m a wagu wót 780 kg. Jogo wobstank jo wobgrozony. Wón jo na kupje lodowego mórja Kodiak a w regionach Alaskeje domacny.
  • U. a. pervagor
  • U. a. pruinonsus
  • U. a. syriacus (nimski Syrischer Braunbär) pśedewšym w połpušćinach wustupujo.
  • U. a. crowtheri
  • U. a. nelsoni

Žrědła[wobźěłaś]

  • Wolfgang Puschmann (Wud.): BI-Lexikon Zootiere. VEB Biobliographisches Institut, Leipzig 1989., bok 55 (nim.)
  • Karl-Heinz Ahlheim, Dipl.-Biol. Franziska Liebisch, Dipl.-Biol. Elke Thuy: Meyers Taschenlexikon Biologie. In 3 Bänden. 1. zwězk, Bibliographisches Institut ’ F.A. Brockhaus AG, Mannheim, Leipzig, Wien, Zürich 1994, ISBN 3-411-12013-4., boki 21 (Alaskabär), 125 (Braunbär), 202 (Eurasischer Braunbär), 300 (Grizzlybär) (nim.)

Eksterne wótkaze[wobźěłaś]

« Bruny mjadwjeź » w drugich wikimediskich projektach :